အတက် အဆင်း - အပိုင်း (၂)

 

နိုင်ငံတကာစံနှုန်းများနှင့် ခေတ်မီလှေကားဒီဇိုင်း

လှေကားထစ်များနှင့်ပတ်သက်သော မြန်မာ့ရိုးရာအယူအဆများကို ပထမပိုင်းမှာ ဆွေးနွေးခဲ့ပြီးနောက်၊ ယခုအပိုင်းမှာတော့ နိုင်ငံတကာက လက်ခံကျင့်သုံးနေတဲ့ ခေတ်မီစံနှုန်းများ၊ ဘေးကင်းရေးစည်းမျဉ်းများနဲ့ နည်းပညာဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်များ စတာတွေကို တင်ပြသွားပါမယ်။

ဘာကြောင့် နိုင်ငံတကာစံနှုန်းတွေ လိုအပ်သလဲ

လှေကားဆိုတာ လူနေအိမ်မှာဖြစ်စေ၊ အများပြည်သူနဲ့သက်ဆိုင်တဲ့ အဆောက်အအုံမှာဖြစ်စေ၊ မရှိမဖြစ် အရေးပါတဲ့ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုပါ။ ဒါပေမဲ့ မှားယွင်းစွာဖွဲ့စည်းထားတဲ့ လှေကားတွေဟာ အသက်အန္တရာယ်ကို ခြိမ်းခြောက်နိုင်စွမ်းရှိပါတယ်။ ဒါကြောင့် နိုင်ငံတကာမှာ လှေကားဒီဇိုင်းနဲ့ပတ်သက်ပြီး "ဘေးကင်းရေး၊ သုံးစွဲရလွယ်ကူမှု နဲ့ ခိုင်ခံ့မှု" စတာတွေကို အဓိကထားပြီး တင်းကြပ်တဲ့ စံနှုန်းများ (Building Codes and Safety Guidelines) ကို အသေအချာ သတ်မှတ်ထားတတ်ကြပါတယ်။

လှေကားဒီဇိုင်းဆိုင်ရာ နိုင်ငံတကာ အဓိကစံနှုန်းများ

နိုင်ငံအလိုက် ကွဲပြားမှုတွေအနည်းငယ် ရှိတတ်ပေမဲ့၊ ယေဘုယျအားဖြင့် နိုင်ငံတကာစံနှုန်းတွေမှာ အောက်ပါအချက်တွေကို အလေးထားလေ့ရှိပါတယ်။

(၁)

အကျော်(ခြေကျော်) အမြင့် နှင့် အနင်း(ခြေနင်း) အကျယ်

(Riser Height & Tread Depth)

လှေကားထစ်တစ်ခုချင်းစီရဲ့ အကျော် (riser) နဲ့ ခြေချရာ အနင်း (tread) ဟာ သက်သောင့်သက်သာရှိတဲ့ အတက်အဆင်းအတွက် အရေးအကြီးဆုံး ဖြစ်ပါတယ်။ လူတစ်ဦး ခြေလှမ်းလှမ်းတဲ့သဘာဝအတိုင်း တွက်ချက်ထားတာဖြစ်ပြီး၊ အရမ်းမြင့်တာ-အရမ်းနိမ့်တာ-ဒါမှမဟုတ် အနင်းကျဉ်းတာတွေက အသုံးပြုသူကို ချော်လဲကျစေနိုင်ပါတယ်။

လူနေအိမ်များအတွက် သတ်မှတ်ထားတဲ့ စံနှုန်း (International Residential Code - IRC) အရ -

အထစ်အမြင့် (ခြေကျော်)(Riser Height) -

အများဆုံး (၇.၇၅) လက်မ [၁၉.၇ စင်တီမီတာ] ထက် မပိုရ။

အထစ်အနင်း (ခြေနင်း) (Tread Depth) -

အနည်းဆုံး (၁၀) လက်မ [၂၅.၄ စင်တီမီတာ] ရှိရမည်။

ညီညာမှု (Uniformity) -

လှေကားတစ်စင်းလုံးမှာ အထစ်တစ်ခုနဲ့တစ်ခုရဲ့ အကျော်၊ အနင်းတွေဟာ အများဆုံး (၀.၃၇၅) လက်မ [၉.၅ မီလီမီတာ] ထက် ပိုပြီး မကွာခြားရပါ။ ဒီလိုညီညာမှု မရှိရင် အသုံးပြုသူတွေကို ခြေလှမ်းမှားပြီး ချော်လဲစေနိုင်ပါတယ်။

(၂)

လက်ရန်း (Handrails)

လက်ရန်းတွေဟာ ဟန်ချက်မညီတဲ့သူတွေနဲ့ သက်ကြီးရွယ်အိုတွေအတွက် အရေးပါတဲ့ အထောက်အကူပြုပစ္စည်းဖြစ်ပါတယ်။

လက်ရန်းအမြင့် -

မြေပြင် (သို့မဟုတ်) လှေကားထစ်မျက်နှာပြင်ကနေ လက်ရန်းအပေါ်ဆုံးအထိ အမြင့်ဟာ (၃၄) လက်မ [၈၆.၄ စင်တီမီတာ] ကနေ (၃၈) လက်မ [၉၆.၅ စင်တီမီတာ] အကြားမှာ ရှိရပါမယ်။

လက်ရန်းဒီဇိုင်း -

လက်ဖြင့် ကိုင်တွယ်ရလွယ်ကူတဲ့ ပုံသဏ္ဍာန်ဖြစ်ရပါမယ်။ လက်ရန်းကို လှမ်းကိုင်တဲ့အခါ အတားအဆီးမရှိ၊ ဖမ်းဆုပ်ရ လွယ်ကူနိုင်‌စေရပါမယ်။

(၃)

လှေကားအောက်ခြေ နေရာလွတ် (Headroom)

လှေကားအတက်အဆင်းမှာ ခေါင်းနဲ့ မတိုက်မိစေဖို့ လှေကားအထစ်မျက်နှာပြင်ကနေ အပေါ်မျက်နှာကျက်အထိ အနိမ့်ဆုံး (၈၀) လက်မ [၂၀၃ စင်တီမီတာ] အမြင့်ရှိရပါမယ်။

(၄)

မီးဘေးလွတ်လမ်းအဖြစ် အသုံးပြုခြင်း

အများပြည်သူသုံး အဆောက်အအုံတွေမှာ လှေကားတွေကို မီးဘေးအန္တရာယ်ကနေ ထွက်ပြေးလွတ်မြောက်စေနိုင်တဲ့ လမ်းကြောင်းအဖြစ် သတ်မှတ်ထားပါတယ်။ ဒီလိုလှေကားတွေဟာ မီးဒဏ်ခံနိုင်ရည်ရှိတဲ့ပစ္စည်းတွေနဲ့ တည်ဆောက်ထားရပြီး အမှောင်ထဲမှာလည်းမြင်နိုင်တဲ့ အလင်းပေးစနစ်တွေ (ဥပမာ- ညအလင်းရောင်ပေးတဲ့ လှေကားနှုတ်ခမ်းသားများ)ကို တပ်ဆင်ထားရင် ပိုမိုကောင်းမွန်စေပါမယ်။

(၅)

ချော်လဲမှု ကာကွယ်ခြင်း (Slip Resistance)

လှေကားမျက်နှာပြင်တွေဟာ ချော်လဲမှုဒဏ် ခံနိုင်ရည်ရှိတဲ့ ပစ္စည်းတွေနဲ့ ပြုလုပ်ထားရပါမယ်။ လှေကားထစ် နှာထိပ် (nosing) တွေကိုလည်း ချော်လဲမှုမဖြစ်အောင် အထူးဒီဇိုင်းနဲ့ ပြုလုပ်ထားရပါမယ်။

..............................

မြန်မာ့ရိုးရာအယူအဆနှင့် နိုင်ငံတကာစံနှုန်းများ နှိုင်းယှဉ်ချက်

မြန်မာ့ရိုးရာအယူအဆများက လှေကားထစ်အရေအတွက်ကို "စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကောင်းကျိုး၊ ဆိုးကျိုးတွေ"နဲ့ ဆက်စပ်ပြီး ဒီဇိုင်းဆွဲကြပါတယ်။ နိုင်ငံတကာစံနှုန်းများကတော့ "လူသားရဲ့ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဘေးကင်းမှု (Physical Safety)" ကို ဦးစားပေးပါတယ်။

ရည်ရွယ်ချက် ကွဲပြားမှု

မြန်မာ့အယူအဆ - ကံကောင်းခြင်း၊ ဘေးအန္တရာယ်ကင်းခြင်းနှင့် စိတ်ချမ်းသာမှုတို့ကို ရည်ရွယ်ပြီး လှေကားထစ်အရေအတွက်ကို သတ်မှတ်ခြင်း။

နိုင်ငံတကာစံနှုန်း - အတက်အဆင်း သက်သောင့်သက်သာရှိစေခြင်း၊ မတော်တဆမှုများ လျှော့ချခြင်းနှင့် ဘေးကင်းရေးကို အာမခံခြင်း။

လှေကားထစ် အရေအတွက်

မြန်မာ့အယူအဆ - 'မဂဏန်း' ဒါမှမဟုတ် 'ရာဇ/လာဘ/နတ်' စက်ဝန်းနဲ့ ကိုက်ညီတဲ့ အရေအတွက်ကို ရွေးချယ်ခြင်း။

နိုင်ငံတကာစံနှုန်း - အမြင့်၊ အနံ စံနှုန်းများနဲ့ ကိုက်ညီအောင် တွက်ချက်ပြီး လိုအပ်သလို အရေအတွက်ကို ထည့်သွင်းခြင်း။ အရေအတွက်ဟာ မဂဏန်းဖြစ်လည်း ဖြစ်နိုင်သလို စုံဂဏန်းလည်း ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

ခေတ်မီဆောက်လုပ်ရေးလောကမှာတော့ မြန်မာ့ရိုးရာအယူအဆတွေကို လိုက်နာရင်းနဲ့ နိုင်ငံတကာစံနှုန်းတွေကိုပါ ပေါင်းစပ်အသုံးပြုခြင်းက အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းဖြစ်ပါတယ်။ ဥပမာ- အိမ်ရှင်ရဲ့ ဆန္ဒအရ လှေကားထစ်အရေအတွက်ကို 'ရာဇ' သို့မဟုတ် 'လာဘ' နဲ့ ဆုံးတဲ့ အရေအတွက် ရွေးချယ်ပြီး၊ ထိုအရေအတွက်ဟာ နိုင်ငံတကာစံနှုန်းများဖြစ်တဲ့ အထစ် အကျော်နှင့် အနင်းတို့နဲ့ ကိုက်ညီမှုရှိမရှိကိုလည်း တွက်ချက်စစ်ဆေးသင့်ပါတယ်။

ကဗျာထဲကအတိုင်း ဘဝလမ်းခရီးမှာ "ငရဲလမ်း၊ နိဗ္ဗာန်လမ်း" ဆိုသလို ကောင်းခြင်း၊ ဆိုးခြင်းတွေ ဒွန်တွဲနေသလို၊ လှေကားတည်ဆောက်တဲ့အခါမှာလည်း ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အယူအဆနဲ့ လက်တွေ့ကျတဲ့ ဘေးကင်းရေးစံနှုန်းတွေကို ဟန်ချက်ညီညီ ပေါင်းစပ်တတ်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ ဒါမှသာ သင့်အိမ်ရဲ့ လှေကားဟာ လာဘ်လာဘတွေ ပေါများစေပြီး၊ အန္တရာယ်ကင်းတဲ့ အတက်အဆင်းလမ်းတစ်ခု ဖြစ်လာမှာပါ။

- MMO

အလှတရားနှင့် ဘေးကင်းရေးကို ချိန်ခွင်လျှာညှိခြင်း

 

အိမ်တစ်အိမ်၊ အခန်းတစ်ခန်းကို အလှဆင်တဲ့အခါ ကျွန်တော်တို့ရဲ့ အာရုံက အရောင်အသွေးတွေ၊ အလှဆင်ပစ္စည်းတွေ၊ ပရိဘောဂတွေအပေါ်မှာပဲ စူးစိုက်မိတတ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် လှပခြင်းထက်ပိုပြီး အရေးကြီးတဲ့ အချက်တစ်ခုရှိပါတယ်။ ဒါကတော့ ဘေးကင်းဖို့နဲ့ ဆောက်လုပ်ရေးစည်းမျဉ်းတွေနဲ့ ကိုက်ညီဖို့ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ဆောက်လုပ်ရေးစည်းမျဉ်းများ (Building Codes) ဆိုတာဘာလဲ။

ဆောက်လုပ်ရေးစည်းမျဉ်းတွေဟာ အိမ်ခြံမြေတွေ၊ အဆောက်အဦတွေ ဘေးကင်းစွာနဲ့ နေထိုင်အသုံးပြုနိုင်ဖို့ အာမခံချက်ပေးတဲ့ ဥပဒေနဲ့ညီတဲ့ စံချိန်စံညွှန်းတွေပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီစည်းမျဉ်းတွေမှာ မီးဘေးကာကွယ်ရေး၊ လျှပ်စစ်စနစ်၊ ရေဆင်းစနစ်၊ လေဝင်လေထွက်နဲ့ ကန့်သတ်ချက်တွေ အပါအဝင် အချက်ပေါင်းများစွာ ပါဝင်ပါတယ်။

စည်းမျဉ်းတွေကို လိုက်နာခြင်းဟာ အောက်ပါအကျိုးကျေးဇူးတွေရရှိစေပါတယ်-

၁။ ဘေးကင်းရေး - မီးဘေးအန္တရာယ်၊ လျှပ်စစ်ဓာတ်လိုက်မှုနဲ့ အခြားမတော်တဆမှုတွေကို ကာကွယ်ပေးပါတယ်။

၂။ ကျန်းမာရေး - လေဝင်လေထွက်ကောင်းမွန်ခြင်း၊ သဘာဝအလင်းရောင်ရရှိခြင်းတို့ကို သေချာစေပါတယ်။

၃။ အရည်အသွေး - ဆောက်လုပ်မှုအရည်အသွေးနဲ့ ပစ္စည်းးကောင်းမွန်မှုကို အာမခံပေးပါတယ်။

၄။ ဥပဒေနှင့်ညီညွတ်မှု - စည်းမျဉ်းတွေနဲ့ မကိုက်ညီတဲ့ အဆောက်အဦတွေဟာ ဥပဒေအရ ပြင်ဆင်ခိုင်းခြင်း ဒါမှမဟုတ် ပိတ်သိမ်းခံရခြင်းတွေ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

Interior Design နဲ့ ဘယ်လိုဆက်စပ်သလဲ

Interior Designer တစ်ယောက်အနေနဲ့ ဒီစည်းမျဉ်းတွေကို နားလည်ဖို့ အရေးကြီးပါတယ်-

· တံခါးအကျယ် - ထွက်ပေါက်တံခါးတွေဟာ လုံခြုံရေးအရ အနည်းဆုံး ၃၂ လက်မ ကျယ်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။

· မီးခိုးသတိပေးစနစ် - အိပ်ခန်းတိုင်းနဲ့ ထွက်ပေါက်တွေမှာ မီးခိုးသတိပေးစနစ် တပ်ဆင်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။

· ပစ္စည်းရွေးချယ်မှု - အချို့သော ကော်ဇောတွေ၊ Finishes တွေမှာ မီးလောင်လွယ်မှုနှုန်း (Flammability Rating) စံချိန်စံညွှန်းတွေရှိပါတယ်။

· ဆားကစ်ဘရိတ် - ရေချိုးခန်းနဲ့ မီးဖိုချောင်လို စိုထိုင်းတဲ့နေရာတွေမှာ GFCI (Ground Fault Circuit Interrupter) ဆားကစ်ဘရိတ်တွေ တပ်ဆင်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။

· လျှောက်လမ်းများ - လမ်းလျှောက်တဲ့နေရာတွေမှာ အနည်းဆုံး ၃၆ လက်မ ကျယ်ဖို့ လိုအပ်ပြီး Wheel Chair သုံးတဲ့သူတွေအတွက် ပိုကျယ်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။

လှပမှုနဲ့ စည်းမျဉ်းကို ပေါင်းစပ်အသုံးချနည်း

အတွေ့အကြုံရှိတဲ့ Interior Designer တွေဟာ ဒီစည်းမျဉ်းတွေကို ကန့်သတ်ချက်တွေအဖြစ် မမြင်ဘဲ၊ ဖန်တီးမှုအတွက် စိန်ခေါ်မှုတွေအဖြစ် ရှုမြင်ကြပါတယ်။ ဒီစည်းမျဉ်းတွေကို အောက်ပါနည်းလမ်းတွေနဲ့ အလှအပဒီဇိုင်းနဲ့ ပေါင်းစပ်လေ့ရှိပါတယ်။

၁။ နေရာချထားမှုဗျူဟာ (Strategic Placement)

ဒီဇိုင်းအစီအစဉ်ဆွဲတဲ့အဆင့်ကတည်းက ဒီအရာတွေကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားပါတယ်။

· ထွက်ပေါက်တံခါးတွေကို ပရိဘောဂတွေနဲ့ မပိတ်ဆို့စေဘဲ၊ သဘာဝလမ်းကြောင်းအတိုင်း ရှင်းလင်းစွာထားရှိခြင်း။

· မီးသတ်ဘူး၊ ဆေးဘူး၊ ရေပိုက် တွေကို လူသွားလမ်းဘေးမှာထားတာထက် မြင်နိုင်ပေမယ့် နေရာအကျဉ်းချုံ့ထားတဲ့ နီးရာကွေ့အိမ်သာလိုနေရာမျိုးမှာ ဗျူဟာမှန်တဲ့နေရာချထားခြင်း။

၂။ အရောင်နှင့် ဆိုင်းဘုတ် (Color and Signage)

စည်းမျဉ်းက "မြင်သာရမယ်" လို့ပြောထားပေမယ့် "ထင်ရှားစွာပြသရမယ်" လို့မဆိုထားပါဘူး။

· မီးသတ်ဘူးဘောက်စ်တွေကို နံရံနဲ့ဆင်တူယိုးမှားဖြစ်အောင် ချယ်မှုန်းထားတဲ့ panel တွေ၊ အနုပညာချပ်တွေနဲ့ ဖုံးအုပ်ပြီး အရောင်အသွေးညီညွတ်အောင်လုပ်ခြင်း။ ဒါပေမယ့် ဘောက်စ်ရဲ့နေရာကို သိသာထင်ရှားတဲ့ သင်္ကေတနဲ့ ပြန်လည်ညွှန်ပြခြင်း။

· ထွက်ပေါက်တံခါးတွေရဲ့ ဘေးနံရံကို အနီးအနားက အရောင်စပ်နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်အရောင်အနည်းငယ်ဖြင့် ခြယ်မှုန်းထားခြင်း (ဥပမာ- မီးခိုးရောင်နံရံမှာ ကြက်သွေးရောင်ဘောင်ခတ်ထားခြင်း) ။

၃။ အလင်းရောင် (Lighting)

အလင်းရောင်ကိုအသုံးပြုပြီး လိုအပ်တဲ့နေရာတွေကို ညွှန်ပြနိုင်ပါတယ်။

· မီးသတ်ကိရိယာတွေရှိရာ နေရာတွေကို recessed spotlights လေးတွေ၊ wall washer lights တွေနဲ့ ညဘက်တွင်ပါ မြင်နိုင်အောင်အလင်းပေးခြင်း။

· ထွက်ပေါက်တံခါးတွေဆီ ဦးတည်သွားတဲ့ floor-level LED pathway lighting လေးတွေ တပ်ဆင်ပေးခြင်း။ ဒါဟာ လှပရုံသာမက အရေးပေါ်အခြေအနေမှာ အထူးအသုံးဝင်ပါတယ်။

၄။ ဒီဇိုင်းဆန်းသစ်သော ဖုံးအုပ်မှုများ (Design-Forward Covers)

စံချိန်မီ မီးသတ်ဘူးဘောက်စ်တွေကို လှပအောင် ပြုလုပ်ထားတဲ့ အဖုံးတွေနဲ့ အစားထိုးနိုင်ပါတယ်။

· သစ်သား၊ မှန်၊ သတ္ထု စတဲ့ ဒီဇိုင်းနဲ့လိုက်ဖက်မယ့် material တွေနဲ့ လုပ်ထားတဲ့ custom-made cabinet door တွေနဲ့ ဖုံးအုပ်ခြင်း။ ဒီအဖုံးတွေဟာ magnetic catch သို့မဟုတ် pressure-release mechanism တွေပါဝင်ပြီး အရေးပေါ်မှာ လွယ်ကူစွာ ဖွင့်၍ရအောင်ပြုလုပ်ထားရပါမယ်။

· Canvas Art သို့မဟုတ် Mirror အလှဆင်ချပ် တစ်ချပ်ကို ဘောက်စ်ပေါ်မှာ တင်ထားပြီး လိုအပ်တဲ့အခါ ဘေးကို ရွေ့လျားရနိုင်အောင်လုပ်ထားခြင်း။

၅။ ပစ္စည်းရွေးချယ်မှုနှင့် ပြင်ဆင်မှု (Material and Finish)

ကိုယ်တိုင်က ဒီဇိုင်းအစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သွားအောင် လုပ်ဆောင်နိုင်ပါတယ်။

· မီးသတ်ပိုက်ခေါင်း (Fire Hose Reel) ကို industrial-chic ဒီဇိုင်းအနေနဲ့ ချန်ထားခြင်း။ ပတ်ဝန်းကျင်ကို Rusty metal၊ ရှင်းလင်းတဲ့ လိုင်းများနှင့် ဒီဇိုင်းချထားခြင်း။

· မီးသတ်ဆေးဘူးတွေကို နံရံနဲ့ဆင်တူယိုးမှားဖြစ်အောင် ဆေးသုတ်ထားသော custom bracket တွေနဲ့ တပ်ဆင်ခြင်း။

ဒီလိုပြုပြင်မွမ်းမံတဲ့အခါ အောက်ပါအချက်တွေကို သတိထားရပါမယ်။

· ဘယ်လိုအဖုံးအအုပ်မျိုးပဲဖြစ်ဖြစ် လိုအပ်တဲ့အချိန်မှာ လွယ်ကူစွာ၊ မြန်မြန်ဆန်ဆန် ရယူနိုင်ရမယ်။

· မည်သည့်အလှဆင်မှုမဆို ကိရိယာရဲ့ လုပ်ဆောင်ချက်ကို ထိခိုက်စေခြင်း၊ ပိတ်ဆို့ခြင်းမရှိစေရ။

· မီးသတ်သင်္ကေတ (Signage) ကို ဖယ်ရှားခြင်း၊ ဖုံးကွယ်ခြင်းမပြုရ။ ဒီဇိုင်းနဲ့လိုက်ဖက်တဲ့ သင်္ကေတအသစ်တွေနဲ့ အစားထိုးနိုင်ပါတယ်။

Interior Design ဟာ လှပမှုတစ်ခုတည်းအတွက်သာမက၊ နေထိုင်သူတွေရဲ့ ဘေးကင်းရေးနဲ့ ကျန်းမာရေးအတွက်လည်း အရေးပါပါတယ်။ ဆောက်လုပ်ရေးစည်းမျဉ်းတွေကို နားလည်ပြီး လိုက်နာခြင်းဟာ လှပပြီး ဘေးကင်းတဲ့ နေရာတစ်ခုကို ဖန်တီးနိုင်မယ့် အဓိကသော့ချက်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် သင့်ရဲ့ဒီဇိုင်းမှာ အလှတရားနဲ့ လုံခြုံရေးကို ဟန်ချက်ညီညီ ပေါင်းစည်းဖို့ မမေ့ပါနဲ့။

 

MTZO